Naszą witrynę przegląda teraz 17 gości 
Opisy gatunkowe Salticidae Salticus scenicus (skakun arlekinowy)
Salticus scenicus (skakun arlekinowy) PDF Drukuj Email
Wpisany przez Jakub T   
niedziela, 13 grudnia 2009 14:25



Obserwując ściany budynków, stare mury i pnie, ogrzewane przez słońce, często natykamy się na małego zwinnego pajączka w paski. Stworzonko biega tu i ówdzie, rozglądając się. Gdy je spłoszymy, zechce się dostać na odległy punkt, bądź spostrzeże ofiarę wykonuje dalekie skoki. Jest to skakun arlekinowy (Salticus scenicus), jeden z najpospolitszych przedstawicieli niezwykłej rodziny, skakunowatych (Salticidae).

Skakuny są jedną z najliczniejszych grup pająków, chyba najbardziej, obok ptaszników, rozpoznawalną. Nieduże, zwykle krępe, z krótkimi, mocnymi nogami i szerokim przodem głowotułowia, na którym mieści się ogromna, pierwsza para oczu.

Skakuny mają znakomity wzrok, polują aktywnie i wypatrują ofiar. Pozostałe pary oczu są rozmieszczone tak, że skakun widzi doskonale wszystko dookoła siebie. Jeśli więc zechcemy go zajść od tyłu, on wypatrzy nasz ruch i w momencie odwróci się w naszą stronę, mierząc nas pierwszą parą oczu, niczym ogromnymi okularami. Pająki te doskonale reagują na ruch, ale, co niezwykłe, niejednokrotnie potrafią także rozpoznać nieruchomą zdobycz (zwykle jednak muszą się wcześniej "nauczyć" jej wyglądu; np. w mojej hodowli nieraz atakowały nieruchomego mola, wcześniej mają z nimi regularnie styczność).

Kiedy pająk wypatrzy ofiarę, stara się ocenić odległość, jaka go od niej dzieli; do tego służy osobna para oczu. Kiedy wszystkie pomiary zostaną dokonane, zakotwicza się w podłożu nicią pajęczyny, działającą jak lina asekuracyjna- gdyby np. nie trafił w liść, na którym siedzi ofiara, nie spadnie na ziemię, tylko zawiśnie i będzie mógł wrócić do punktu wyjścia. Zależnie od gatunku, pająki te mogą skakać na odległość od kilku do nawet kilkunastu centymetrów. Ich atak jest pewny i zwykle na tyle precyzyjny, że ofiara nie ma szans. Dla pewności podkradają się do niej na jak najbliższą odległość, zanim oddadzą skok.

Skakun arlekinowy to nieduży gatunek. Samce osiągają 0,5-0,7cm długości ciała, samice 0,7-1cm. Samce przy tym posiadają okazałe szczękoczułki z niezwykle długimi kłami, tzw. szablami; podczas tańca godowego wyginają je na boki, by zaimponować partnerce. Ubarwienie jest jasne, szarobiałe, z ciemnobrązowymi lub prawie czarnymi paskami w poprzek odwłoka. Samce są nieco ciemniejsze.

Pająk ten żywi się drobnymi owadami-głównie muchówkami, zdarza mu się polować na małe pajączki, czasem własnego gatunku. Potrafi zaatakować zdobycz większą od siebie, jeśli oceni, że nie zrobi mu ona krzywdy; na przykład sporych rozmiarów muchę plujkę, bądź komarnicę. Skacze na ofiarę i wbija weń kły jadowe. Jad skakuna szybko paraliżuje zdobycz. To istotne, bo pająk ma z nią bezpośredni kontakt (nie jak gatunki sieciowe) i musi ją sprawnie obezwładnić, żeby nie zostać poturbowanym przy zbyt długiej walce.

Hodowla jest bardzo łatwa. Dla dorosłej pary wystarczy pojemnik na mocz, przezroczysty. Skakuny arlekinowe nie wymagają dużej wilgotności, ja trzymałem na całkiem suchym podłożu i miały się doskonale. Gorzej jeśli jest zbyt wilgotne, tak że ścianki są zaparowane. Jako podłoże może służyć włókno kokosowe, piasek, ziemia doniczkowa.

Kryjówki: skakuny nie budują pajęczyn, ale na noc kryją się w oprzędzie z sieci. Możemy włożyć kawałki pociętych słomek od napojów i przymocować je tak, aby nie latały po pojemniku (ja przyklejałem do ścianki plasteliną); pająk zapewne wyścieli je od środka i będzie tam nocował, samice także mogą w nich składać kokony.

Można też umieścić patyczki lub sztuczne roślinki, pająki lubią po nich się wspinać. Pojemnik powinien stać w miejscu dobrze oświetlonym, ale nie bezpośrednio w słońcu.

Karmimy skakuny drobnymi bezkręgowcami, które wymieniłem. Do tego można dodać typowo terrarystyczną karmówkę-miniaturowe larwy mącznika i wylęg świerszcza/karaczana.

Rozmnażanie-jeśli posiadamy dorosłą parę i samica akceptuje partnera (a może się zdarzyć że nie będzie jej pasował, wtedy trzeba znaleźć innego) jest bardzo proste. Samiec "tańczy" przed partnerką unosząc przednie odnóża i rozstawiając szczękoczułki na boki. Podobnie może się zachowywać wobec konkurenta, chcąc go przegnać z własnego terenu.

Kopulacja odbywa się zwykle w kryjówce. Samiec nie jest po niej zjadany i może powtórzyć ów akt kilka razy. Po kopulacjach nadal może żerować ale zwykle w krótkim czasie kończy żywot, spełniając swoją misję w przyrodzie.

Kiedy zauważymy, że samica złożyła kokon, możemy wyjąć go delikatnie z kryjówki, ale ja zwykle zostawiałem go w spokoju. Kiedy młode się wylęgną (zwykle kilka-kilkanaście sztuk) wychodzą z kryjówki i wtedy można je wypuścić. Od samego początku sprawnie polują na najdrobniejsze owady-skoczogonki, muszki owocówki itp.

Tekst i zdjęcia - Jakub Topor
Wykorzystywanie ich bez zgody autora jest zabronione

Skakun arlekinowy (Salticus scenicus)
Rodzina: skakunowate
Długość ciała: 0,5-1cm (samice większe)
Środowisko: nasłonecznione ściany budynków, mury i inne płaskie powierzchnie
Pożywienie: drobne bezkręgowce: muchówki, mole
Zmieniony: piątek, 20 stycznia 2012 21:39
 

Copyright © 2012 Bestiae.pl, Grafika: krabDESIGN